Als muziekliefhebber ben ik vaak bij concerten. Recensenten uiteraard ook. Maar hoe vaak komt het niet voor dat ik, als ik het verslag teruglees, denk dat de journalist bij een heel ander optreden geweest is dan ik? Ik ben ervan overtuigd dat de instelling waarmee je naar een concert gaat, heel erg bepaalt hoe het verslag wordt. Én de mate waarin de recensent in staat is in de huid te kruipen van band en publiek. Want dat zijn in de muziek feitelijk de enige partijen (en dus meningen) die ertoe doen.
Ik loop al een tijd rond met het idee hier eens een stuk over te schrijven en heb dit onderwerp met enkele journalisten ook al eens aangekaart. Maar onlinediscussie over dit soort zaken werkt niet, vind ik, zeker niet als dat in soundbites van 140 tekens moet. Daarom dit artikel. Hopelijk kan dat een aanzet zijn tot verdere discussie, en wellicht verbetering.

Ik zag dat Bram de Wijs van Only Seven Left ook zijn mening over dit onderwerp heeft verwoord, en dan met name gericht op 3VOOR12, n.a.v. hun Pinkpopverslaggeving.
Eerlijk gezegd was het ook bij mij afgelopen weekend, tijdens Pinkpop, dat mijn eerdere gedachte over een uitgebreider stuk weer door mijn hoofd schoot. Maar het was slechts de trigger. Daarom zijn mijn gedachten over recensies en (sommige) recensenten hieronder in algemene bewoordingen gegoten. Mijn mening geldt dan ook niet alleen voor concert-, maar ook voor albumbesprekingen.

Gelijk maar een knuppeltje in het hoenderhok: ik heb de indruk dat een aantal recensenten hun schrijfsels alleen maar gebruikt om hun geweldige muzieksmaak te etaleren. Wat daarbij vaak jammer is, is dat dit niet (alleen) gebeurt via vurige stukken over door hen bejubelde artiesten, maar ook door het neersabelen van muziek en optredens van artiesten die niet aansluiten bij hun elitaire smaak. Ze lijken zelfs een voorkeur te hebben voor artiesten uit die laatste categorie.
Dat steken ze ook niet onder stoelen of banken hoor. Regelmatig lees ik tweets van journalisten die die avond naar ‘het zoveelste kutbandje’ moeten gaan kijken, of dat ze weer zo geen zin hebben in het festival waar ze naartoe op weg zijn. Het lijkt wel omgekeerde type casting. Maar blijf dan thuis! Begin in ieder geval niet al vooringenomen aan je klus, want dan weet je de uitkomst al.

Met vooringenomenheid doel ik overigens niet op voorbereiding. Natuurlijk lees je je in in de artiest die je gaat bekijken (toch zeker?), zodat je de muziek in de juiste context kunt bespreken. Maar uiteindelijk doe je verslag van één specifiek product: een album of concert. En echt: een artiest die net drie (voor jou, of zelfs voor het publiek) hele slechte albums heeft gemaakt, kan plotseling met een verzameling topsongs komen. En een band waar voorheen nog van alles niet aan klopte, kan opeens de ‘juiste’ koers gevonden hebben. Sterker nog: een artiest waarvan je je op voorhand kon afvragen wat die op een festival kwam doen, kan het als openingsact uitstekend doen. Naar mijn idee moet het verslag daar dan over gaan, uiteraard voorzien van kanttekeningen en nuances vanuit de context.

Ik vind dat je een product moet bespreken vanuit de artiest en – vooral – de doelgroep. Eerlijk gezegd interesseert de mening van de journalist me helemaal niet. Ik laat mijn mening niet graag aanpraten, maar vorm die liever zelf.
Mijn oproep is: ga ertussen staan. Niet alleen figuurlijk, ook letterlijk. Verdiep je in de doelgroep en ga er tijdens het concert middenin staan. Wat mij interesseert, is: hoe reageert het publiek? Dat zijn de mensen waar het om gaat. Ook voor de recensent. Ik ben geen groot Go Back To The Zoo-fan, maar heb respect voor wat ze (in korte tijd) bereikt hebben en constateerde gisteren persoonlijk dat het publiek tot ver voorbij de geluidstoren reageerde. Wie zou ik dan zijn om dat af te fakkelen? Prima optreden!

Zoals voor iedereen zou moeten gelden, vind ik dat een recensent zijn werk met plezier moet doen. Hij moet niet alleen van muziek houden, hij moet ook van de specifieke muziek houden die hij beoordeelt. Niet per se van die specifieke band, maar wel van de stroming waarin die zich beweegt.
Ik weet niet hoe het zit met de schrijfkunsten en ambities van de 3FM-dj’s, maar vroeg me afgelopen weekend af: waarom verzorgen zij niet (een deel van) de recensies? Zij staan dichterbij de Pinkpopdoelgroep dan de mensen van VPRO’s 3VOOR12. Die moeten uiteraard straks weer volop worden losgelaten op Lowlands.

Afrondend, en weer in de algemene modus: 100% objectiviteit bestaat natuurlijk niet, maar om nu willens en wetens subjectief een recensie in te gaan, vind ik unfair. Voor de artiest, en uiteindelijk ook voor het publiek.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here